REKLAMA
Zamknij
Następne zdjęcie
Cała galeria
1 z 17
fot. gazeo.pl / Przygotowanie lufy balistycznej do prób poprzednie następne
06.03.2013

Próby balistyczne zbiorników - Bezpieczne LPG

Próby balistyczne zbiorników - Bezpieczne LPG fot. gazeo.pl

LPG jest bezpiecznym paliwem silnikowym, co potwierdzają statystyki służb ratowniczych, które nie odnotowują spektakularnych zdarzeń towarzyszących wypadkom samochodów wyposażonych w instalacje gazowe.
REKLAMA
Lufa balistycznafot. gazeo.plLufa balistyczna na ciężkiej podstawie jest sterowana z odległości, zapewniając bezpieczeństwo obsługi

Do wielu ludzi statystyki jednak nie przemawiają. Właśnie z myślą o nich postanowiliśmy przeprowadzić specjalne próby mające na celu sprawdzenie zachowania się samochodowych zbiorników LPG w sytuacjach skrajnie ekstremalnych.

Przedmiot badań

Przedmiotem badań były typowe, samochodowe zbiorniki LPG wyprodukowane przez firmę STAKO ze Słupska (2 walcowe i 2 toroidalne) oraz 2 zbiorniki benzynowe (stalowy i wykonany z tworzywa).

Opis stanowiska

Strzały były oddawane z lufy balistycznej, czyli ze specjalnego stanowiska umożliwiającego zdalny (z zachowaniem bezpiecznej odległości od stanowiska) ostrzał zbiorników. Lufa była przystosowana do strzelania amunicją kalibru 7,62 mm x 39 mm (kaliber, czyli najmniejsza średnica przewodu lufy x długość łuski naboju) stosowaną w karabinku automatycznym AKM (popularny Kałasznikow).

Strzały były wykonywane z wykorzystaniem amunicji zwykłej i zapalającej z odległości 25 m.

Za stanowiskiem, na którym ustawiano zbiorniki znajdowała się pochylona płyta pancerna, wyłapująca wystrzelone pociski i kierująca je do ziemi.

Warto wiedzieć

Pociski zwykłe (PS), pod miękkim, mosiężnym płaszczem zapewniającym szczelność w lufie i ołowianą koszulką, zapewniającą odpowiednią masę czyli energię kinetyczną pocisku, kryją stalowy rdzeń, zwiększający zdolność penetracji.

Pociski przeciwpancerno-zapalające (BZ) mają materiał wybuchowy pod płaszczem. Powoduje on zapłon (wybuch) pocisku w kontakcie z twardą przeszkodą.

Prędkość pocisków to około 660 m/s.

Zbiorniki LPG

Walcowe zbiorniki LPG o wymiarach (śr. x dł.) 272 x 792 mm miały pojemność geometryczną 40 l i mieściły 32 l gazu (80 % objętości geometrycznej - zgodnie z wymaganiami). Torusy o wymiarach (śr. x wys.) 565 x 180 mm miały pojemność geometryczną 34 l (pojemność użytkowa 27 l). Do zbiorników zatankowano po 15 litrów LPG, co stanowiło mniej więcej połowę pojemności użytkowej każdego z nich.

STAKO są wykonane z blachy o grubości 3 mm.

Każdy ze zbiorników został wyposażony w stosowną (zgodną  z regulaminami homologacyjnymi) armaturę w postaci wielozaworów produkowanych przez Tomasetto Achille dla Landi Renzo. Zgodne z zapisami w regulaminach zbiornik jest homologowany z określoną armaturą. Jest ona później wyszczególniona w paszporcie zbiornika i z takim osprzętem (wielozaworem) zbiornik musi być użytkowany.

Mocowanie zbiornika LPG do stojakafot. gazeo.plMontaż zbiornika walcowego na stojaku

Wszystkie zbiorniki LPG produkowane przez

Odpowiedni dobór wielozaworu jest bardzo istotny, m.in. ze względu na dobór wydajności zaworu bezpieczeństwa do wielkości zbiornika tak, aby był on w stanie zmniejszać ciśnienie wewnętrzne w odpowiedni sposób (z określoną szybkością). Jest to bardzo istotne z punktu widzenia zachowania się zbiornika w sytuacjach awaryjnych.

Nalewanie benzyny do zbiornikówfot. gazeo.plNapełenianie zbiorników benzyny

Zbiorniki benzyny

Test rozpoczęliśmy od prób przestrzelania zbiorników benzyny (stalowego i wykonanego z tworzywa sztucznego). Stalowy zbiornik benzyny o pojemności 21 l pochodził z Fiata 126p, a wykonany z tworzywa z Fiata Uno. Umożliwiał on zatankowanie 38 l paliwa. W obu zbiornikach znajdowało się po 10 l benzyny.

Zbiorniki zostały przestrzelone powyżej poziomu paliwa, w miejscu gdzie znajdują się palne opary benzyny.

Stalowy zbiornik benzyny

Przestrzelina w stalowym zbiorniku benzynyfot. gazeo.plOtwór wlotowy pocisku zwykłego w zbiorniku stalowym ...

Pierwszy strzał, z wykorzystaniem amunicji zwykłej (PS) został oddany do stalowego zbiornika benzyny. W jego wyniku powstały 2 otwory (wlotowy i wylotowy). Zbiornik nie eksplodował. Kolejny strzał wykonano wykorzystując nabój przeciwpancerno-zapalający. On także nie spowodował eksplozji zbiornika.

Otwory wlotowe w zbiorniku stalowym są nieco mniejsze niż wylotowe, co jest wynikiem właściwości plastycznych blachy stalowej, która w miejscu przestrzelenia „wywija” się wokół otworu. Można to wyraźne zaobserwować w otworach wylotowych. W otworach wlotowych charakterystyczne „wywinięcie” znajduje się wewnątrz zbiornika. Średnice otworów były zbliżone do kalibru używanej amunicji (7,62 mm).

Zbiornik benzyny z tworzywa

Przestrzelina w zbiorniku benzyny z tworzywafot. gazeo.pl... i wykonanym z tworzywa. Widać różnice w średnicy przestrzeliny, co jest związane z właściwościami obu materiałów

Kolejna próba polegała na przestrzeleniu zbiornika benzyny, tym razem wykonanego z tworzywa sztucznego. Oddano 2 strzały, pierwszy pociskiem zwykłym, drugi przeciwpancerno-zapalającym.

W odróżnieniu od zbiornika stalowego, przestrzeliny zbiornika wykonanego z tworzywa miały średnicę dużo mniejszą od kalibru zastosowanych pocisków. Wynika to z własności tworzywa sztucznego, które jest materiałem bardzo sprężystym. Otwory po przejściu pocisku w ramach odkształceń sprężystych tworzywa ulegają zmniejszeniu.

Także w tym przypadku okazało się, że zbiornik benzyny w tak ekstremalnej sytuacji jest bezpieczny.

Trzeba mieć jednak świadomość, że pary benzyny stanowią poważne zagrożenie wybuchowe, co potwierdzają statystyki straży pożarnej. Czasami wybuch może wywołać prozaiczne i powszechnie występujące zjawisko wyładowania elektrostatycznego, czyli gwałtownego przepływu prądu elektrycznego pomiędzy dwoma obiektami o różnych potencjałach elektrycznych. Chyba każdy z nas doświadczył takiego „kopnięcia”.

. Walcowe zbiorniki LPG. Do przestrzelenia pierwszego, walcowego zbiornika LPG wykorzystano nabój z pociskiem zwykłym (PS). Pocisk przebił płaszcz zbiornika, przeszedł przez jego wnętrze i przechodząc ponownie przez płaszcz zbiornika z drugiej strony zatrzymał się na płycie pancernej za zbiornikiem. Faza gazowa LPG spokojnie uchodziła przez otwory: wlotowy i wylotowy, zbiornik, zgodnie z oczekiwaniami, nie eksplodował. Gaz uchodził przez otwory …
 

Sprawdź! Zamów wycenę instalacji LPG do swojego samochodu

Dalsza część artykułu na następnej stronie. Zachęcam do przeczytania.
Pozostało: 50%


Newsletter


  • 7 tys. czytelników
  • Auta na LPG
  • Testy i relacje wideo
  • Nowości i porady

Piotr Złoty
źródło: relacja własna



gazeo.pl 2007-2017 Wszelkie prawa zastrzeżone. Korzystanie z portalu oznacza akceptację Regulaminu.